Big organy

Przez długi czas pasawska katedra szczyciła się posiadaniem największych organów na świecie. Obecnie największe wiadomo są... w USA. Natomiast organy pasawskie są największymi katedralnymi organami na świecie. Obecnie instrument posiada 17 754 piszczałki.

Ratusz pasawski

w tle ratusz z wieżą

fasada z malowidłami

Początki starego ratusza w Pasawie sięgają roku 1298, kiedy to mieszczanie wywalczyli sobie do niego prawo po wystąpieniu przeciw arcybiskupowi. Ratusz został wybudowany w stylu weneckim przy nabrzeżu Dunaju. Malowidła na fasadzie przedstawiają cesarza Ludwika Bawarskiego i 4 nosicieli flag z Saksonii, Trewiru, Kolonii i Bawarii. Wieża ratuszowa ma 38 metrów wysokości i posiada kuranty.

Świeże bułeczki u Ratzingera

W Passawie znajduje się piekarnia Josepha Ratzingera. Świeże pieczywo i bułeczki można tam nabyć. Pewnie podobne pyszne pieczywo konsumuje inny Joseph Ratzinger na Watykanie, znany szerzej jako papież Benedykt XVI, pochodzący także z Bawarii.

Karlstor na Karlsplatz czy na Stachus?

Karlstor to zachodnia brama miejska w Monachium. Obecna budowla została przebudowana przez elektora Karla Theodora, stąd nazwa brama Karla. Znajduje się ona przy placu Karla, ale Monachijczycy nie lubili elektora, który chciał się wymienić ziemią z Austriakami i w zamian za Bawarię chciał uzyskać inne ziemie. Jednak do transakcji nie doszło i do dziś nazwa Karlsplatz jest używana przez turystów i obcych, dla Bawarczyków to Stachus na pamiątkę gospody, która tu funkcjonowała i jej właściciela Eustachego.

Dom Piłata, gdzie kuto zbroje

Dom Piłata w Norymberdze (Pilatushaus) to dom mieszczański pochodzący z późnego gotyku. Znajduje się w Sebalder Altstadt niedaleko zamku, przy Tiergärtnertorplatz. Został wybudowany w 1489 roku i należał do płatnerza Hansa Grünwalda. Tu płatnerze przygotowywali dla szlachty zbroje na turnieje i wojny. Nazwę Dom Piłata budynek uzyskał w XVII wieku, kiedy tu wyruszano na ścieżki drogi krzyżowej prowadzące w kierunku cmentarza św.  Jana (Johannisfriedhof).

Czarownica spod norymberskiego zamku

Czarownica na miotle siedzi sobie nieopodal norymberskiego zamku.

A obok Frankenstein? Któż to wie...

Kaiserburg w Norymberdze

wewnętrzny dziedziniec zamku cesarskiego

Pierwsza wzmianka o Norymberdze pojawiła się w 1050 roku i wtedy nazywano miasto Nuorenberc, czyli skalista góra i tu wybudowano zamek, późniejszą siedzibę cesarską.

plan zamku w Norymberdze

1    Innerer Burghof
2    Palas
3    Kaiserkapelle (Doppelkapelle)
4    Kemenate (Kaiserburgmuseum)
5    Tiefer Brunnen

6    Sinwellturm
7    Fünfeckturm
8    Walburgiskapelle
9    Kaiserstallungen
10  Luginsland

Kiełbaski przez zamek

Sinwellturm

Istnieje ciekawa historia związana z zamkiem norymberskim i jego bramą. W dawnych czasach zamykano na noc bramy miasta i klucze odnoszono na zamek. Spóźnieni wędrowcy, a przede wszystkim kupcy musieli czekać do rana. Miejscowi karczmarze litowali się nad nimi i podawali im kiełbaski właśnie przez dziurkę od klucza. Dlatego kiełbaski są cienkie na palec i krótkie, bo mają zaledwie dziewięć centymetrów.

Obecnie dalej robi się kiełbaski norymberskie. Porcja zawiera tuzin pysznych kiełbasek z chudego mięsa o dużej zawartości majeranku i zawsze są pieczone na grillu. Na pewno podadzą nam je z chrzanem i gorącą, kwaszoną kapustą z kminkiem. Do tego piwo i można się naprawdę zastanowić, które kiełbaski są lepsze, bo spór o nie z Ratyzboną trwa nadal.

Sinwellturm i przedzamcze

Studnia z łaźnia na zamku norymberskim

te dwa domki to łaźnia i studnia, w głębi Heidenturm, czyli wieża pogańska choć to wieża kaplicy

Po przekroczeniu starych bram zamkowych mamy budynek łaźni z najstarszą i najgłębszą studnią na świecie. Ma 60 metrów głębokości. Ciekawa jest historia jej budowy, bo trudno się domyśleć jak wykonano tak głęboką studnię w dawnych czasach, bo przecież brakowało powietrza na dole i błoto. W historycznych zapiskach jest dokładny opis. Dzielono deskami uszczelnionymi gliną otwór studni na połowę, na prawie całej długości. Na samym dole, w jednej części rozpalano ognisko i powstawał wymuszony obieg powietrza. Ciepłe wznosiło się do góry, a w to miejsce zasysało się zimne, świeże powietrze.

Stajnia cesarska - Kaiserstallung

po lewej Kaiserstallung i umocnienia zamkowe

Sam pałac cesarski w Norymberdze nie jest zbyt duży, ale budynki przyległe są niesamowicie olbrzymie, bo świta liczyła sobie czasem do 2000 tysięcy osób. Stajnie były piętrowe i mieściły nawet 500 koni, prowadzonych na poszczególne kondygnacje po specjalnych platformach.

Zamek cesarski w Norymberdze

Zamek cesarski w Norymberdze to średniowieczne centrum wpływów. Przez ponad pół wieku zamek w Norymberdze był jednym z najważniejszych ośrodków cesarskich w Świętym Imperium Rzymskim Narodu Niemieckiego. W średniowieczu cesarze i królowie nie zamieszkiwali w stolicy, ale zamiast tego podróżowali po swoim imperium, utrzymując dwór w zamkach takich jak Zamek Cesarski w Norymberdze. Prace budowlane rozpoczęły się w pierwszej połowie XI wieku i rozbudowywano go podczas panowania cesarza Fryderyka Barbarossy.

zabudowania obok wejścia do Kaiserburgu

panorama Norymbergi z zamku cesarskiego, który dominuje nad miastem

Kościół św. Sebalda w Norymberdze

kościół św. Sebalda

Kościół św. Sebalda (St. Sebald, Sebalduskirche) to romańsko-gotycka świątynia ewangelicka w Norymberdze, położona na Albrecht-Dürer-Platz, naprzeciwko starego ratusza. Dedykowany świętemu Sebaldowi, VIII wiecznemu pustelnikowi i misjonarzowi, który jest patronem Norymbergi. Dawna fara górnej części Starego Miasta, należąca do diecezji bamberskiej. Od reformacji (1525), do dnia dzisiejszego kościół należy do gminy ewangelickiej. Znany od XII w. W następnym stuleciu wzniesiono romańską, dwuchórową bazylikę, która na początku XIV stulecia otrzymała wczesnogotyckie nawy boczne i kaplice. W 1379 ze względu na kult św. Sebalda spoczywającego we wschodniej części kościoła wzniesiono wielki, trójnawowy chór wschodni zbudowany w stylu gotyku. Od strony architektonicznej łączy formy późnoromańskie (chór zachodni, korpus nawowy), z gotyckimi (prezbiterium, kaplice boczne, portale wejściowe). Zachował się w znacznej części gotycka dekoracja architektoniczna i wystrój wnętrza, m.in. dwie figury Madonny z Dzieciątkiem (XIV i XV w.), św. Krzysztofa (1442 r.), św. Katarzyny z ok. 1320., późnogotycki nagrobek świętego Sebalda i kilka dzieł Wita Stwosza.

Po prawej stronie epitafium Pawła Volckamera, dzieła Wita Stwosza, po lewej ołtarz św. Piotra

Epitafium Pawła Volckamera jest to pierwsze dzieło Wita Stwosza wykonane w Norymberdze (po opuszczeniu Krakowa w 1496 roku), datowane na 1499 rok. Składa się z trzech piaskowcowych reliefów ze scenami pasyjnymi: Ostatniej Wieczerzy, Modlitwy w Ogrojcu i Pojmania, oraz wizerunkami fundatora i jego dwóch żon, Apolonii i Małgorzaty. W opracowaniu płaskorzeźb Wit Stwosz wykorzystał doświadczenia z krakowskiego okresu twórczości, co poświadcza podobieństwo przedstawienia Ogrojca do płaskorzeźby o tej samej tematyce z cmentarza parafii Mariackiej w Krakowie. Ponad epitafium figury Vir Dolorum i Mater Dolorosa.

nawa boczna

Po bawarsku

bawarska kelnerka

w drodze do piwialni

w oczekiwaniu na piwo

Dom Albrechta Dürera

W głębi widać dom Albrechta Dürera, niemieckiego malarza i grafika, uważanego za najwybitniejszego artystę niemieckiego renesansu. Dom został wybudowany około 1420 roku, artysta mieszkał i pracował w nim od 1509 do swej śmierci tj. 1528.

Szczęśliwa, piękna studnia

Schöner Brunnen (Piękne źródło, Piękna studnia) to dawna studnia miejska w północno-zachodnim narożniku Rynku Starego Miasta w Norymberdze. Jedna z najbardziej znanych i rozpoznawalnych atrakcji historycznych Norymbergi. Jeden z mosiężnych pierścieni w kracie otaczającej studnię jest ruchomy. Panuje przekonanie, że trzykrotne przekręcenie go w lewo przynosi szczęście. Przekręcałem i oczekuje na spełnienie, haha. Studnia została wybudowana w latach 1385-1396 przez Heinricha Beheima w postaci wysokiej na 19 m, późnogotyckiej ażurowej wieżycy z kamienia, z licznymi figurami (m.in. Najświętszej Marii Panny, apostołów i proroków), a następnie otoczona kutym ogrodzeniem w formie kraty.

Elektorzy i cesarz w zegarze

kościół NMP i rynek norymberski

W kościele Najświętszej Marii Panny (Die Frauenkirche) w Norymberdze umieszczony został w 1509 roku zegar z pochodem figurek przedstawiających elektorów i cesarza Karola V (tzw. Männleinlaufsen), w ten sposób utrwalono Złotą Bullę, regulującą wybór cesarza niemieckiego. Świątynia jest jednym z największych kościołów w Norymberdze i znajduje się przy głównym rynku.

Grób cesarza

W pierwszej południowej kaplicy katedry monachijskiej znajduje się ogromny manierystyczny sarkofag cesarza Ludwika IV Bawarskiego (+1347), w ten sposób uczczony został jeden z dwóch zaledwie Wittelsbachów, którzy sięgnęli po koronę Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Obok cesarza spoczywa Beatrycze świdnicka, jego żona z dynastii Piastów śląskich.

Barokowy kościół Świętego Ducha w Monachium

wejście do świątyni

Kościół Ducha Świętego (niem. Heilig-Geist-Kirche) jest usytuowany w historycznym centrum miasta, tuż za kościołem św. Piotra i jest jedną z najstarszych świątyń w stolicy Bawarii. Zaczątkiem świątyni była kaplica w stylu romańskim, wzniesiona w 1208 roku przy hospicjum. Po pożarze miasta stanął w tym miejscu nowy kościół w stylu gotyckim pod wezwaniem Ducha Świętego, ukończony w 1392 r. W I poł. XVIII wieku został on całkowicie przebudowany w stylu barokowym. Po sekularyzacji dóbr kościelnych w Bawarii w 1806 r. hospicjum uległo również sekularyzacji, a następnie zostało częściowo rozebrane by umożliwić rozwój wielkiego, istniejącego do dziś placu targowego (niem. Viktualienmarkt). Wnętrze kościoła przedstawia dziś mieszaninę gotyku i baroku.

Król Max

Pomnik króla Maxa I Józefa na Max-Joseph-Platz

Król Max to bawarski król Maksymilian I Maria Michał Jan Baptist Franz de Paula Józef Kacper Ignacy Leszek Nepomucen Wittelsbach. Wprowadził nowy kodeks karny, wprowadził podatki dla wszystkich bez względu na status społecznych, przeprowadził sekularyzację dóbr kościelnych. W polityce zagranicznej sympatyzował z Francją. Na mocy pokoju w Preszburgu przestało istnieć Święte Cesarstwo Rzymskie Narodu Niemieckiego i wszyscy dotychczasowi elektorzy przyjęli tytuły królewskie. 1 stycznia 1806 roku w Monachium Maksymilian Józef został pierwszym królem Bawarii. Osobiście uczestniczył w kongresie wiedeńskim, gdzie otrzymał Wurzburg w zamian za zrzeczenie się na rzecz Austrii Tyrolu i Salzburga.

Dzik panuje w klasztorze

W Monachium przed byłym klasztorem i kościołem augustianów stoi rzeźba dzika. Bowiem od 1966 roku w murach dawnego klasztoru panuje tematyka myśliwska. Znajduje się tu niemieckie muzeum myśliwstwa i rybołówstwa. Dawny kościół augustianów św. Jana Chrzciciela i Jana Ewangelisty to gotycka bazylika (z końca XIII-XV wieku), wnętrze zostało w 1619/20 roku przebudowane w stylu barokowym, a w 1803 roku sam kościół utracił funkcje sakralne. I dziś przed wejściem dzik zaprasza do zwiedzania trofeów myśliwskich, choć mury budowli nie utraciły rysów kościelnych.